شهروندان روسیه پس از مسدود شدن اپلیکیشنهای مهم این کشور توسط اپل، به مهاجرت به اندروید تشویق شدند.
بر اساس گزارش شفافیت اپ استور در سال ۲۰۲۵، روسیه با اختلاف زیاد در میان کشورهای جهان بیشترین درخواست را برای حذف اپلیکیشنها از فروشگاه اپل ثبت کرده است.
در سال ۲۰۲۵، مقامهای روسیه از اپل خواستند ۱۲۱۳ برنامه را از اپ استور حذف کند. بخش بزرگی از این برنامهها ابزارهای VPN بودند که کاربران از آنها برای دور زدن محدودیتهای شدید اینترنتی و سانسور گسترده در این کشور استفاده میکردند. پس از روسیه، ویتنام با ۳۳۵ درخواست در جایگاه دوم قرار گرفت.
دولت روسیه در تلاش است اینترنتی بسته، کنترلشده و سازگار با سازوکارهای نظارتی خود ایجاد کند. مقامات این کشور به طور مداوم خواهان حذف اپلیکیشنهایی از اپ استور هستند که از نگاه آنها نامناسب یا غیراخلاقی محسوب میشوند. در مقابل، برنامههای داخلی و مورد حمایت دولت مانند VKontakte، که نسخه روسی فیسبوک به شمار میرود، یا پیامرسان مکس که استفاده از آن از سوی دولت الزامی شده، نباید با محدودیتی روبهرو شوند. یکی از رسانههای روسی خارج از کشور درباره این پیامرسان نوشته که همه میدانند مکس کاربران را زیر نظر میگیرد، اما کمتر کسی از تعداد زیاد ابزارهای جاسوسی پنهان در آن، از جمله یک شبکه عصبی برای شنود مکالمات، اطلاع دارد.
با این حال، اپل طی هفتههای اخیر هر دو برنامه مهم روسی را برای کاربران آیفون در داخل روسیه از دسترس خارج کرده است. اگرچه افرادی که پیشتر این برنامهها را نصب کردهاند همچنان میتوانند از آنها استفاده کنند، اما اپل ارسال اعلانهای فوری یا همان پوش نوتیفیکیشن را متوقف کرده و همین موضوع کارایی این برنامهها را به میزان قابل توجهی کاهش داده است. پیامرسان مکس در هفته نخست ماه ژوئن مسدود شد و VKontakte نیز در ۲۵ ژوئن از اپ استور حذف گردید.
واکنش مقامات روسیه چه بود؟
طبق گزارش خبرگزاری مسکو تایمز، دیمیتری پسکوف، سخنگوی کرملین، اعلام کرده دولت روسیه از اپل انتظار دارد درباره حذف برنامههای متعلق به VK Group توضیح شفافی ارائه کند. این شرکت، به عنوان توسعهدهنده VKontakte و دیگر سرویسهای وابسته، در بیانیهای اعلام کرد که اپل بدون هیچ هشدار یا توضیح قبلی برنامههای این شرکت را از اپ استور حذف کرده. این شرکت تأکید کرد که VK Group هرگز تحت تحریم قرار نداشته و نام آن در هیچ فهرست تحریمی ثبت نشده. با وجود این، اپل بهصورت یکجانبه و بدون اطلاع قبلی برنامههای ویکی را حذف کرده است. ویکی گروپ این اقدام اپل علیه کاربران روسی را بیدلیل و غیرقابل قبول توصیف کرد.
این شرکت همچنین اعلام کرده که نسخههای اندرویدی برنامههایش همچنان بدون مشکل در دسترس هستند و همه قابلیتها از جمله دریافت بهروزرسانیها، اعلانها و سایر امکانات بهطور کامل فعال باقی ماندهاند. این برنامهها از طریق فروشگاه RuStore، گوگل پلی، Huawei AppGallery، Samsung Store، Xiaomi Store و همچنین وبسایتهای رسمی محصولات قابل دریافت هستند.
به نظر میرسد این موضعگیری اکنون به رویکرد رسمی کرملین نیز تبدیل شده. یکی از کانالهای تلگرامی که اظهارات دیمیتری پسکوف را منتشر میکند، به نقل از او نوشت که شاید دیگر نتوان به اپل بهعنوان یک ارائهدهنده خدمات تجاری اعتماد کرد و این محدودیتها بخشی از مجموعه تصمیمهایی است که اپل در پیش گرفته و دستکم میتوان آنها را بسیار عجیب توصیف کرد.
با وجود این موضعگیریها، دیمیتری پسکوف بهخوبی میداند که روسیه ابزار چندانی برای مقابله با این وضعیت در اختیار ندارد. به همین دلیل، او در پایان از کاربران خواست راهحل سادهتری را انتخاب کنند. او گفت:
همیشه یک راهحل فوری وجود دارد؛ به اندروید مهاجرت کنید، به سرویس مشابه داخلی ما روی بیاورید و همچنان از خدماتی که به آنها علاقه دارید استفاده نمایید.