هیدئو کوجیما، بازیساز صاحبسبک و نامآشنا که بیشتر به عنوان خالق مجموعههای تحسینشده Metal Gear Solid و Death Stranding شناخته میشود، اخیرا به تصمیم بحثبرانگیز سونی مبنی بر توقف تولید دیسکهای پلی استیشن از ژانویه ۲۰۲۸ واکنش نشان داده است.
کوجیما که خود یکی از شیفتگان بزرگ سینماست، در جشنواره فیلم ایتالیایی ایل سینما این پیاتزا (که هر ساله در رم برگزار میشود) حضور یافت و با همان ژرفاندیشی و بینش همیشگی خود به این پرسش پاسخ داد. او ضمن ابراز تاسف از این اتفاق، خاطرنشان کرد که این تنها گام نخست در مسیر گذار به دنیای دیجیتال است. به گفته او، پدیده بازیهای ابری به مراتب ترسناکتر است، چرا که در آن صورت، دادهها کاملا از کنترل مصرفکننده خارج خواهند شد. در ادامه، متن کامل صحبتهای او را میخوانیم:
از آنجا که تولید دیسکها در سال ۲۰۲۸ متوقف میشود و این موضوع به بازیهای ویدیویی مربوط است، برای من که با رسانههای فیزیکی بزرگ شدهام، واقعا غمانگیز است. در حال حاضر، من دیسکهای بلوری زیادی شامل فیلمهای مختلف و همچنین سیدیهای موسیقی را خریداری میکنم. شرایط برای بازیها کمی متفاوت است، زیرا روی هارد دیسک دانلود میشوند و این یعنی دادههای بازی روی سختافزار خود شما باقی میماند. با این حال، اگر در آینده همهچیز به سمت استریم (پخش اینترنتی) حرکت کند، دیگر چنین نخواهد بود.
در سرویسهای اشتراکی استریم مانند نتفلیکس یا آمازون، سروری در نقطهای از جهان وجود دارد و شما اساسا تنها این حق را دارید که شیر آب را باز کنید تا دادهها جریان یابند. فیلمها در این پلتفرمها اینگونه کار میکنند، درست است؟ شما دادهها را دانلود نمیکنید، بلکه مستقیما از طریق یک اشتراک به آنها دسترسی پیدا میکنید. پیامد این امر آن است که شما در واقع خودتان مالک دادهها نیستید.
شرکتهایی وجود دارند که مالک این سرورها هستند و در ازای دریافت هزینه ماهانه، به شما اجازه میدهند این شیر را باز کنید. اما با در نظر گرفتن عواملی چون رویکردهای دولتها، سیاستها و طرز فکرهای مختلف، طبیعتا باید این احتمال را نیز در نظر گرفت که در صورت بروز هرگونه تغییر، توزیع این دادهها متوقف شود. اگر چنین اتفاقی رخ دهد، دیگر نمیتوانید فیلمها و بازیهای مورد علاقه خود را تماشا یا تجربه کنید.
این دقیقا همان بخش ترسناک ماجراست. بنابراین، آنچه در سال ۲۰۲۸ برای بازیهای ویدیویی رخ میدهد، ممکن است روزی برای فیلمها نیز اتفاق بیفتد. دلم میخواهد همه این موضوع را به خاطر بسپارند.
مثل همیشه، حق کاملا با کوجیماست؛ صدور مجوزهای ابری از دیدگاه مصرفکننده حتی وضعیت بدتری را رقم میزند. با این حال، میتوان استدلال کرد که فیلمها و سریالهای تلویزیونی در مسیر گذار به فضای ابری، بسیار جلوتر از صنعت بازی هستند؛ بهطوریکه نتفلیکس، آمازون پرایم ویدیو و بسیاری از سرویسهای استریم دیگر، تسلط کاملی بر سرگرمیهای خانگی پیدا کردهاند. اما تاکنون، پدیده بازیهای ابری نتوانسته به همان شکل جایگاه خود را در میان گیمرها تثبیت کند.
نکته جالب توجه این است که کوجیما بهرغم رابطه نزدیک و دیرینهاش با سونی، در انتقاد از این تصمیم هیچ تردیدی به خود راه نداد. همانطور که میدانید، پس از جدایی این بازیساز از شرکت کونامی، سونی به او کمک کرد تا استودیوی کوجیما پروداکشنز را تاسیس کند و حتی موتور گرافیکی دسیما (متعلق به استودیوی گوریلا گیمز) را برای ساخت بازی Death Stranding در اختیارش قرار داد. علاوه بر این، در حالی که تمرکز فعلی او روی بازی ترسناک و انحصاری ایکس باکس یعنی عنوان OD قرار دارد، کوجیما پیش از این قرارداد ساخت یک بازی انحصاری جدید برای پلی استیشن به نام Physint (با الهام از Metal Gear Solid) را نیز امضا کرده است.
با این وجود، برای کسانی که کوجیما را به عنوان یک متفکر مستقل میشناسند، این اظهارنظرهای بیپرده چندان جای تعجب ندارد. هرچند با توجه به اینکه کارخانههای تولید دیسک سونی از هماکنون برای وظایف دیگری تغییر کاربری دادهاند، بعید به نظر میرسد که حتی نظرات او نیز برای منصرف کردن این شرکت کافی باشد.